Đứng trong khuôn viên của Kỳ Viên Tịnh Xá, chúng ta cũng không quên nhớ ơn đại thí chủ năm xưa đã dâng ngôi tịnh xá này đến Đức Phật và Tăng chúng. Là những người con Phật, dầu bậc xuất gia hay tại gia, có lẽ chúng ta đều có chung một nhận định về ông Sudatta, tức nam cư sĩ Cấp Cô Ðộc, là người đã cúng dường Kỳ Viên Tịnh Xá và cũng là người có công rất lớn trong sứ mạng hành trì chánh pháp và cải tiến xã hội trong thời kỳ Đức Phật còn trụ thế vào khoảng 623 năm trước Tây lịch. Nhận định này chủ yếu dựa vào vai trò và sự cống hiến của ông trên hai phương diện Ðạo và Ðời.
Về mặt Ðời, ông đã đóng góp tích cực và hữu hiệu cho công tác cải tiến xã hội qua công trình thiết lập Trung tâm huấn nghệ, Trung tâm cứu đói, Viện dưỡng lão, Viện mồ côi và nhất là năm trăm khẩu phần thường trực tại tư gia cho những người xin ăn nghèo đói. Ông chưa hề từ chối giúp đỡ bất kỳ ai. Có thể nói, nhà ông như giếng nước, như suối ngọt ai cần thì cứ tùy nghi sử dụng. Do đó, ông được người đời xưng tụng với cái tên “Cấp Cô Ðộc” (Anāthapindika).
Về mặt Ðạo, ông là một vị Hộ pháp thuần vĩ, là bậc Thánh Sơ quả Tu-đà-hườn (Sotāpanna), là một thiện hữu trí thức mô phạm của toàn thể Phật tử tại gia đương thời.
Ngày nay bảo tháp tưởng niệm ông Cấp Cô Độc cũng chỉ còn lại những nền móng bằng gạch được những nhà khảo cổ khai quật. Chúng tôi cùng ngồi lắng nghe vị Trưởng đoàn kể về cuộc đời ông Cấp Cô Độc cho đến khi hoàng hôn xuống.
Cũng trong khuôn viên này, phía bên kia đường là phế tích tháp thờ Ngài Angulimāla. Ðại đức tên thật là Ahiṁsaka xuất thân từ dòng dõi Bà-la-môn trong một gia đình quý tộc nhiều đời. Thân mẫu Ngài tên Mantāṇi và thân phụ Ngài là Gagga, một bậc quân sư tài đức khả kính của Ðức vua Pasenadi trị vì xứ Kosala.
Trong đêm Ngài sinh ra đời, một hiện tượng lạ thường chưa từng có đã xảy ra: tất cả vũ khí ở trong thành đều phát ra ánh sáng chói lòa; ngay cả thanh gươm báu của Ðức vua Pasenadi nằm ở trong bao, đặt trong phòng ngủ cũng phát ra ánh thép lạnh buốt làm cho Ðức vua kinh hoàng.
Ông Bà la môn, thân phụ của Ngài Angulimāla, nhìn thấy hiện tượng như vậy liền bước ra hiên nhìn lên trời. Giữa hư không vời vợi, một ngôi sao “kẻ cướp sát nhân” vừa xuất hiện. Ông nhẩm tính một hồi, rồi cảm thấy rùng mình sợ hãi. Chính ngôi sao ấy biểu hiện số mạng con trai vừa mới chào đời của ông: nó sẽ trở thành tên cướp giết người khét tiếng!
Như lời tiên đoán, Ahiṁsaka (Vô Hại) khi lớn lên, do vô minh đã trở thành một kẻ sát nhân chặt ngón tay những người đã bị mình giết kết thành tràng hoa đeo cổ; vì vậy người ta gọi ông là Angulimāla. Nhưng cuối cùng Ahiṁsaka (Angulimāla) cũng buông bỏ đồ đao, xuất gia theo Phật và trở thành một bậc Thánh A-la-han. Sau khi xuất gia Ngài luôn bị dân chúng hành hung bằng gậy gộc, ném đá mang thương tích đầy mình vì sự căm phẫn oán hận những việc làm xấu ác của Ngài trước đây.
Từ ngày một lòng đi theo Đức Phật, Tôn giả Angulimāla nhiệt tâm thực hành thiền định nhưng vẫn không được an tâm vì ngay cả trong lúc thiền định tĩnh lặng, Tôn giả thường nhớ lại quá khứ cùng với những tiếng gào thét thê thảm của những nạn nhân bất hạnh.
Một buổi sáng, trong lúc đi khất thực ở thành Savatthi, Tôn giả Angulimāla nghe tiếng ai đang kêu khóc đau đớn. Khi Tôn giả biết đó là một thai phụ đang đau vì chuyển dạ và gặp khó khăn lúc sanh con. Tôn giả suy nghĩ tất cả chúng sanh trên thế gian này đều phải chịu đau khổ. Động lòng bi mẫn, Tôn giả kể lại với Đức Phật nỗi khổ đau của người phụ nữ đáng thương kia. Ngài đã dạy Tôn giả nói lên những lời nguyện chân thật, những lời đó về sau có tên là Angulimāla Paritta (Kinh Bảo Hộ Angulimāla). Đi đến trước mặt người sản phụ đang chịu đau đớn kia, Tôn giả ngồi xuống cách bà ấy một tấm màn che và phát nguyện những lời sau:
Yatohaṃ bhagini, āriyāya jātiyā jāto, nābhijānāmi sañcicca pāṇaṃ jīvitā voropetā, tena saccena sotthi te hotu sotthi gabbhassā’ti
“Này chị gái, từ ngày tôi xuất gia trở thành Tỳ-kheo, tôi chưa từng cố ý sát hại mạng sống của sinh linh nào. Nhờ sự thật này, cầu cho chị được an lành và đứa bé sắp sanh của chị cũng được an lành”.
Ngay lập tức người sản phụ liền sanh con một cách dễ dàng. Cả mẹ lẫn con đều được khỏe mạnh.
(Xem thêm về chuyện tiền thân của Ngài Angulimāla)
Chúng tôi đến viếng Bảo Tháp tưởng niệm Ngài. Giờ đây bảo tháp cũng chỉ là nền móng bằng gạch được khai quật và rào chắn bằng sắt chung quanh để bảo vệ cho nơi tôn thờ Ngài tránh khỏi nỗi căm phẫn oán hận mà đập phá.
Những ngày Tăng đoàn trú ngụ tại Xá Vệ trôi nhanh quá đỗi. Chúng tôi tranh thủ dọn dẹp khuôn viên chùa Wat Thai Chetavan trước khi chuẩn bị lên đường qua biên giới Nepal.
#chuahuongdao #chuahuongdaotemple #sbsstupas
#buddha #buddhism #Dhutanga #dhammajourney
Nguồn: Dhammacetiya